Ontwikkel, meet en verfijn je strategie met Balanced Scorecards

Als manager, teamleider of bestuurder heb je veel behoefte aan een glasheldere strategie. Je wilt niet alleen dat die gedragen wordt door de werkvloer en dus goed functioneert. Maar je wilt ook dat je tegelijk de resultaten van je strategie eenvoudig kunt monitoren. Zodat je de prestaties vervolgens kan managen en bijsturen. In de Balanced Scorecard (BSC) methodiek vind je hiervoor een uitstekend hulpmiddel.

Effectieve sturing & voorspellen

Een Balanced Scorecard kijkt verder dan louter financiële maatstaven en maakt sturing veel effectiever. Samenhangende doelen, KPI’s (definitie), normen en initiatieven stem je in dit model optimaal op elkaar af. Dit noem je ‘alignment’. En dat maakt het zo bijzonder krachtig. Verder combineert de Balanced Scorecard moeiteloos financiële kengetallen met de achterliggende prestatiedrijvers. Alle intelligente bedrijven en financieel gezonde organisaties werken volgens de principes van dit model. Ze hebben zo ook ontdekt dat sturen op alleen de financiën helemaal niet leuk is. Waarom? Omdat ze altijd achter de feiten aan holden. Financiële kengetallen zijn het resultaat van veel voorliggende processen en een combinatie van allerlei activiteiten. Juist met de Balanced Scorecard kun je eerder in je proces gaan meten en vooral bijsturen. Je krijgt meer grip en je KPI’s krijgen meer voorspellende waarde.

De 4 perspectieven: Balanced Scorecard

Deze perspectieven geven de belangrijkste vragen aan die je moet stellen én beantwoorden om de strategische doelen van je organisatie te identificeren.

1. Financieel perspectief

De vier perspectieven van de Balanced ScorecardHoe laat je jouw organisatie financieel renderen? In dit perspectief zet je uiteen hoe je je marge gaat realiseren. Wat is daarbij cruciaal? Waar zitten je cash cows?

2. Klant- en marktperspectief

Hoe voeg je waarde toe voor je klanten? Op welke manier ervaren je klanten de toegevoegde waarde van de producten en diensten die je levert? Dat maak je duidelijk in het klantperspectief.

3. Intern procesperspectief

Hoe zorg je voor continue verbetering van je processen? Je kijkt hiervoor naar verspillingen in je bedrijfsproces, productiviteitsverbeteringen en haperingen in vooral je primaire processen. Dit verwerk je in het interne processen-perspectief.

4. Leren en groeiperspectief

Hoe blijf je in staat om permanente ontwikkeling en verbetering te realiseren? Hier gaat het om een combinatie van zachte en harde factoren. Denk dan aan de ontwikkeling van specifieke competenties van je mensen, trainingen en opleidingen en het ontwikkelen van een toekomstbestendige IT-infrastructuur.

Het is niet verrassend dat uit onderzoek blijkt dat organisaties het op lange termijn veel beter doen dan andere organisaties wanneer zij veel investeren in het leren- en groeiperspectief. Denk hierbij ook aan innovatie. Ze leggen daarnaast primair de focus op het optimaliseren van de interne processen en zeker ook het vergroten van de toegevoegde waarde voor de klant. De financiële groei komt dan uiteindelijk vanzelf wel.

Drie belangrijke componenten

De verdienste van het Balanced Scorecard-concept is dat het de strategische bijdrage van de prestatiedrijvende krachten achter de financiële resultaten direct zichtbaar maakt. Elk financieel gezond bedrijf werkt ermee. Voor de succesvolle uitvoering van een strategie zijn steeds drie belangrijke componenten nodig:

  1. het beschrijven van de strategie met een strategiekaart
  2. het meten van de strategie met onvervalste KPI’s
  3. het managen van de strategie met dashboards

Lees ook: strategy mapping volgens Kaplan & Norton & Outside-inmethode

De belangrijkste voordelen van werken met een BSC

✓ Je krijgt grip op je SMART doelen, de kun je nu perfect op elkaar uitlijnen.
✓ Met één model kun je de strategie ontwikkelen, monitoren en managen.
Je organisatie wordt meer agile en wendbaar.
✓ Je financiële resultaten verbeteren en er is minder verspilling.
✓ Je krijgt meer tevreden klanten en medewerkers.

Meer hierover in onze blog: De 5 voordelen & de 6 nadelen van de Balanced Scorecard

De 7 grootste valkuilen bij een Balanced Scorecard

Wil je succesvol zijn met de Balanced Scorecard methodiek dan houd je zeker rekening met een aantal cruciale aspecten. Die zijn doorslaggevend om invoering in jouw organisatie te kunnen laten slagen. Hier zijn de 7 grootste valkuilen die je moet zien te vermijden.

1. Geen prestatiegedreven cultuur & verbeterpassie

Jij en je mensen moeten iets substantieels willen bereiken. Een prestatie neerzetten van formaat, zoals bijvoorbeeld topsporters dat doen. Vanuit een passie om continu te verbeteren voor je klanten. Dan heb je ook een winnaarsmentaliteit nodig. Want tegenslagen die zullen komen, maar je geeft niet op. En niet te vergeten: voorbereiding, strakke discipline, rust en ritme. Ontbreekt een cultuur van presteren, dan heb je als bedrijf weinig aan een Balanced Scorecard en KPI’s. Want je kunt de lat niet steeds een stukje hoger leggen. Of ze willen die niet zien. Je mensen zien de hogere lat niet meer. En ze weten al helemaal niet hoe ze zich moeten voorbereiden op die hogere lat. Wat kun je doen om een meer prestatiegedreven cultuur te krijgen? Start eens met het geven en ontvangen van feedback in je organisatie of team. Doe dit regelmatig en oefen er mee. En ga de belangrijkste KPI’s met elkaar bespreken, niet maandelijks maar bijvoorbeeld wekelijks. Zonder je mensen te veroordelen of af te rekenen. Zorg voor een veilige leeromgeving. Dit is een taak van het management.

Wat vinden onze klanten?

“Passionned Group daagt de organisatie uit en is niet snel tevreden met een oplossing en weet daardoor te bereiken dat resultaten worden geboekt.”

Fons Catau
algemeen directeur
De Woonplaats

2. Geen kennis over verandermanagement

Een Balanced Scorecard-traject is feitelijk een verandertraject. Je wilt met elkaar achterhalen wat nu het zenuwcentrum vormt van je organisatie. Je gaat dat visualiseren met strategiekaarten. En dan kom je er met elkaar achter dat de prioriteiten anders moeten liggen. En dat jouw werkzaamheden onderdeel zijn van een groter geheel. De verbanden en afhankelijkheden maak je inzichtelijk. Je komt er ook achter dat de huidige manier van sturen en leidinggeven over een andere boeg moet. Uiteindelijk kom je er achter dat veel zaken beter kunnen. En dat betekent ook een andere houding en nieuw gedrag van medewerkers en managers. Daarnaast heeft elke persoon in de organisatie een mening, een eigen perspectief op de gang van zaken. Je wilt met elkaar komen tot een kloppend business model, een nieuwe strategie. Dan moeten je mensen zeker op een lijn komen. Om al deze veranderingen in goede banen te leiden, heb je veel praktische kennis van verandermanagement nodig. En daarnaast een flinke dosis ervaring met het implementeren van nieuwe concepten zoals Balanced Scorecarding. En ook hier geldt: denk groot, begin klein. En experimenteer met het nieuwe concept totdat je mensen echt begrijpen waar het om draait.

3. Geen urgentie

De urgentie voor een Balanced Scorecard moet iedereen duidelijk zijn. Kun je goed benoemen wat er mis is met de huidige wijze van strategievorming en sturing? Wat gaat het opleveren? De top van de organisatie moet dit aan iedereen helder kunnen maken. En de urgentie ervan benoemen. Dit is ook noodzakelijk omdat investeringen in een Balanced Scorecard al snel in de papieren kunnen lopen. Zeker wanneer je het te groots aanpakt en het precies volgens het boekje wil doen. Naast de reeds benoemde voordelen van de Balanced Scorecard kun je denken aan nog meer voordelen zoals:

  • teams die in lijn kunnen werken met de strategische doelen
  • een organisatie die minder hiërarchie, machtsmisbruik en politiek kent
  • een veel betere waardepropositie voor je klanten
  • je maakt de feiten leidend voor beslissingen en niet meer de intuïtie

De voordelen kun je vergelijken met de “voordelen” van je huidige manier van werken. Vervolgens kun je in die vergelijking een business case vinden voor het werken met een Balanced Scorecard. Die geeft voeding aan de urgentie, het nut en de noodzaak.

4. Niet datagedreven werken

Wanneer je alles op papier hebt staan, dan heb je natuurlijk al een mooie slag gemaakt. Je hebt nu een missie en een strategiekaart voor de totale organisatie. En je hebt strategiekaarten klaarliggen voor de verschillende teams. Die weten nu welke doelen ze moeten nastreven. Het eerste ontwikkelproces is dan klaar, maar dan ben je er nog niet. De Balanced Scorecard kun je juist ook goed gebruiken om je strategie te managen en verfijnen. En dat kun je alleen goed doen als je de kritieke succesfactoren in de strategiekaarten vertaalt naar KPI’s. En die wil je dagelijks of wekelijks kunnen monitoren met een dashboard, zodat je hierop kan gaan sturen. De KPI’s moet je dan vullen met de juiste data. Dat proces wil je automatiseren, want je wilt een efficiënt proces. En een spreadsheet is zeker niet de juiste tool hiervoor. Het automatiseren is een hele exercitie omdat je dan ook definities helder moet gaan krijgen met elkaar. Wat kun je bij elkaar optellen en wat juist niet? Hoe meet je de doorlooptijd? Wat is een klant? Dit soort vragen komen dan naar voren. Dit totale proces van vullen van de KPI’s met de juiste data noem je Business Analytics en datagedreven werken. Een vaardigheid die je als organisatie moet opbouwen om een Balanced Scorecard traject te kunnen laten slagen.

3-daagse masterclass Balanced Scorecarding & PM

Wil je een goede eerste stap zetten met Balanced Scorecarding? De juiste KPI’s selecteren en betere grip krijgen op je kritieke processen met strategy dynamics? Dan is onze 3-daagse opleiding Performance Management & BSC de uitkomst.

naar de opleiding

5. Niet uniek genoeg

Een strategie kun je niet kopiëren van je concurrent, al lijkt dat op het eerste gezicht een slimme zet. Bij een Balanced Scorecard is het precies eender. Ook die kun je niet klakkeloos overnemen van een ander bedrijf. De meerwaarde van het concept zit hem juist in het zo fijn kunnen slijpen van je eigen strategie dat na verloop van tijd geen enkel ander bedrijf dat meer kan kopiëren. Ook al zouden ze alle details ervan kennen. Het zal ze niet lukken. Dit komt doordat je organisatiestrategie dan zo diep is ingesleten in je mensen, processen en systemen dat het een organisatiecompetentie is geworden. En dat maakt je Balanced Scorecard uniek. Waardoor die een krachtig strategisch wapen vormt om je concurrenten voor te blijven.

6. Geen balans in de besturing

De Balanced Scorecard is bij uitstek een instrument om balans aan te brengen in je besturing. Daarnaast versterkt het de synergie van de verschillende activiteiten (bron: Foundations of the Balanced Scorecard). Toch zien we nog heel vaak trajecten waar de nadruk ligt op het financiële perspectief. Een dergelijke implementatie is gedoemd te mislukken. Feitelijk doe je de Balanced Scorecard geweld aan. Het is juist cruciaal om de achterliggende drijvende krachten achter je financiële prestaties te leren begrijpen en te verbeteren. Om deze valkuil te vermijden kun je beter onderaan beginnen met de kritieke succesfactoren in het lerengroeiperspectief. Daar vind je ook vaak de oorspronkelijke passie en kernexpertise van je organisatie. Vandaar werk je dan naar boven. Via je interne processen en je klanten kom je dan uiteindelijk uit bij de kritieke succesfactoren voor financiële groei.

7. Teveel indicatoren

Na de kritieke succesfactoren ga je de indicatoren bepalen. Zo maak je je strategie en de kritieke succesfactoren stuk voor stuk meetbaar. Maar je komt er dan al snel achter dat je op die manier veel te veel indicatoren krijgt. Deze valkuil is een grote en daardoor kun je die ook vrij eenvoudig opmerken en omzeilen. De oplossing is om alle indicatoren te toetsen door na te gaan of ze voldoen aan de 7 kenmerken van echte KPI’s. Alleen de echte KPI’s ga je gebruiken om je strategie te monitoren, te managen en te verfijnen. Alle andere indicatoren beoordeel je voor de zekerheid nog op relevantie. Ze krijgen dan een minder prominente plaats in je Balanced Scorecard en op het dashboard.

Onze aanpak voor scorecarding

Onze aanpak kenmerkt zich door focus, eenvoud en daadkracht. En we houden natuurlijk rekening met eerder genoemde implementatie aspecten en valkuilen. Passionned Group ondersteunt je in dit proces van A tot Z:

  1. Waar nodig helpen wij je eerst je organisatiestrategie glashelder te krijgen op diverse niveaus. Zodat er geen enkele ruis meer is in je business model.
  2. Vervolgens maken we de strategie helder in de vorm van een strategy map met daarin de kritieke succesfactoren en onvervalste KPI’s.
  3. Daarna helpen we je met de verdere invulling van de scorecards: doelen, metingen, normen en initiatieven. Dit doen we per organisatieonderdeel.
  4. Hierdoor krijgt iedereen de ruimte om mee te werken. En zo krijgt iedereen helder wat zijn of haar bijdrage aan de strategie en doelstellingen is.
  5. De vulling van de scorecards automatiseren we voor je. Anders ben je niet efficiënt bezig. Met een dashboard en naar keuze een gedegen Business Intelligence oplossing.
  6. Je medewerkers en managers coachen en faciliteren we bij het praktische gebruik ervan. Zie ook onze masterclass PDCA & Kwaliteitsmanagement.

Wil je weten waar wij onze kennis over Balanced Scorecarding onder andere vandaan halen? Hier vind je enkele resources:

Balanced Scorecard-specialisten

De consultants van de Passionned Group hebben ruime ervaring met advisering en implementatie van performance management en Balanced Scorecard-trajecten. Als auteur van het boek ‘De cockpit van de organisatie (5e druk)’ , het boek Datacratisch werken en organisator van de Slimste organisatie van Nederland-verkiezing behoort Passionned Group tot de top van performance management experts.

Balanced Scorecard-advies aanvragen

Neem hier contact met ons op voor een afspraak over de invoering van een glasheldere en breed gedragen Balanced Scorecard voor jouw organisatie.

Integrale aanpak in BSC
Dienstverlening van a tot z
Focus op intelligente organisatie
Werken vanuit strategische doelen
Kennis van jouw sector
100% toolonafhankelijk

neem contact met ons op

Plaats review

Geef je mening over dit product of deze dienst

Dit veld is verplicht!
Dit veld is verplicht! optioneel
Dit veld is verplicht! optioneel
Dit veld is verplicht! optioneel
Dit veld is verplicht!
Review verzendenHet formulier bevat fouten.

Een selectie van onze klanten

Word nu ook klant

Wil je ook klant bij ons worden? Wij helpen je maar wat graag verder met balanced scorecard (beter sturen met bsc) of andere zaken waar je slimmer van wordt.

Leo Kerklaan, BSC-Consultant

mr. LEO KERKLAAN

Senior BSC-Consultant & auteur De wendbare organisatie (2016)

neem contact met mij op

Fact sheet

Organisaties geholpen
3223
Trainingen & workshops
3224
Deelnemers opgeleid
3225
Beoordeling klanten
8,9
Consultants & docenten
3226
Kantoren
3
Jaar ervaring
14
X

De cockpit van de organisatie

Sturen op uitsluitend onderbuikgevoel is niet meer van deze tijd. En sturen op uitsluitend financiële cijfers blijkt uitermate riskant te zijn. Het antwoord is sturen op prestaties en balans. In dit unieke boek over balanced scorecarding lees je er alles over.

meer informatie.